Şükrü Kızılot’un “SaÄŸlıkta eller cebe” baÅŸlığını görünce “yok artık” dedim. Ne zaman elimiz cebimizden çıktı ki? Yeni sosyal güvenlik yasa tasarısındaki saÄŸlıkla ilgili konular üstüne bir yazı. Okumakta fayda var…
Özellikle son birkaç yılda, saÄŸlıkla ilgili önemli geliÅŸmeler oldu ve “SaÄŸlıkta Dönüşüm” baÅŸlığı altında ifade edilen bazı düzenlemeler yapıldı. Buna göre;
1-Kamu hastaneleri, Sağlık Bakanlığı çatısı altında toplandı.
2-SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı, Sosyal Güvenlik Kurumu adı altında birleştirildi.
3- SSK’lıların serbest eczanelerden ilaç alabilmelerine olanak saÄŸlandı.
4- Sosyal güvenlik sistemi bünyesinde yer alan kişilerin, özel sağlık kuruluşlarından hizmet alabilmeleri sağlandı. Vatandaş kendi tercihine göre kamu hastanelerine ya da ciddi bir ödeme yapmaksızın özel hastanelerin birine gidebildi.
Bu gelişmeler kuşkusuz vatandaşı memnun etti ve seçim sonuçlarına da yansıdı. Ancak, sağlıkta bir süredir vatandaşın canını sıkan bazı gelişmeler göze çarpıyor.
ELLER CEBE
1- Özel Hastaneye Gitmek Zorlaşıyor
Bir süredir tartışılan sosyal güvenlikle ilgili yasa tasarısına göre; çalışanlar, ailesi ve emekliler ile bunların dul ve yetimleri, özel hastanelerden yararlanabilmek için “özel hastane farkı” olarak saÄŸlık hizmeti bedelinin “yüzde 20’sine kadar” bir tutarı cepten ödeyecekler. Mevcut uygulamada, böyle bir zorunluluk yoktu. Hastalar, istedikleri özel hastaneye doÄŸrudan baÅŸvurabiliyorlardı. Bazı hastaneler, hastalara bildirip, onların rızasıyla tetkik ve tedavi hizmetleri için fark alırken, bazıları da almayabiliyordu. ÖrneÄŸin kalp, göz, anjiyo ameliyat ve operasyonlarında, hiç fark alınmıyordu. Alınacak fark ücretin tutarında, kurumlar arası rekabet, tedavi veren saÄŸlık kuruluÅŸlarının yapısı, bu tedavi için SGK’nın ödediÄŸi tutar gibi faktörler belirleyici oluyordu.
Yeni sistemde örneÄŸin 8.000 YTL’lik açık kalp ameliyatı bedelinin yüzde 20’si olan 1.600 YTL hastadan istenecek. Kaldı ki kadın doÄŸum, üroloji, beyin cerrahi, ortopedi vs. de bedelin yüzde 20’sini hastadan alarak hizmet sunmak da mümkün deÄŸil. Böyle olunca, vatandaşın özel hastanelerde ve saÄŸlık kuruluÅŸundaki tedavi olayı zorlaÅŸacak ve kamu hastanelerinde yığılmalar tekrar baÅŸlayacak.
Bu arada, özel hastanelerin de bir kısmı sıkıntıya girecek. Çünkü özel hastanelerde tedavi görenlerin yüzde 98′i SSK, BaÄŸ-Kur ve Emekli Sandığı ile baÄŸlantılı.
2- Diş Protezine Yaş Sınırı
DiÅŸ protezlerine “yaÅŸ sınırı” getirilmesi sonucu, 18 yaşını doldurmamış veya 45 yaşından gün almamış kiÅŸiler, protez bedelinin yarısını cepten ödeyecekler.
3- Protez ve İlaç
Hastalar; protez, ortez ve ilaç bedelleri için yüzde 10 ve yüzde 20 arasında deÄŸiÅŸen oranlarda “katılım payı”
4- Yoksulluk Sınırına İnce Ayar
Genel saÄŸlık sigortası primlerini, devletin ödeyeceÄŸi kiÅŸiler için, “asgari ücretin üçte biri” olarak belirlenen yoksulluk sınırının tanımı deÄŸiÅŸtiriliyor ve hanenin tüm gelirleri göz önüne alınıyor. Böyle olunca yoksul vatandaÅŸların büyük bir bölümü saÄŸlık sigortası ödemekle yükümlü tutulacak.
5- Belirsizlik
Çalışanlar ile emekli, dul ve yetimlerin yararlanacakları saÄŸlık hizmetlerine iliÅŸkin tedavi yöntemleri, ilaç ve tıbbi malzemelerin miktar ve sürelerinin belirlenme yetkisi kurum yönetimine bırakılarak “belirsizlik” yaratılıyor.
DEVLETÄ°N KATKISI AZALIYOR
Görülen o ki Devlet, “sosyal devlet” olma özelliÄŸini bir tarafa bırakarak, saÄŸlık hizmetleri ile ilgili masrafları karşılamada desteÄŸini azaltmaktadır. Bu durumda, parası olanlar özel hastanelere gidebilecek, parası olmayanlar ise, kamu hastanelerinde sıraya girecek. Bu da saÄŸlıkta ciddi bir “geri adım” olacak. Yeni sistem, verimliliÄŸi, rekabeti ve kaliteyi de azaltacak. Bu arada özel sektöre hastane açma yerini, zamanını, tipini, çalıştıracağı eleman sayısını SaÄŸlık Bakanlığı söyleyecek, istediÄŸi zaman deÄŸiÅŸtirebileceÄŸi kriterler, ciddi bir baskı unsuru olabilecek. PekiÖ Böyle bir sektörün örneÄŸi Türkiye’de var mı, dünyada kalmış mıdır?
Yeni sistemde, halkın sağlığa harcadığı paranın artacağı ve kamunun katkısının azalacağı bu tabloda, vatandaşın cepten harcayacağı paranın da yıllar ilerledikçe artacağı göze çarpıyor.
SaÄŸlık sistemi “koruyucu” deÄŸil, “tedavi edici” olduÄŸu sürece vatandaÅŸ elini daha çok cebine atacaÄŸa benziyor… ödeyecekler.
Kaynak: Şükrü Kızılot
(Henüz Oylanmamış)
Yükleniyor ...
Konuyla İlişkili Diğer Yazılar
Son Yorumlar